TOWS Matrix ต่อยอดจาก SWOT เพื่อกำหนดกลยุทธ์ขององค์กร

578
Illustration of startup business

TOWS Matrix เป็นเครื่องมือทางธุรกิจที่ได้จากต่อยอดกระบวนการวิเคราะห์ปัจจัยสภาพแวดล้อมภายนอกและภายในขององค์กรที่ได้มาจากการวิเคราะห์สวอท (SWOT Analysis) แล้วมาทำการจับคู่เข้าด้วยกันเพื่อใช้หาความสัมพันธ์กันเพื่อทำสร้างกลยุทธ์ (Strategy) ที่เหมาะกับสถานการณ์นั้นเพื่อมาใช้ในองค์กร โดย TOWS Matrix ถูกคิดค้นโดยศาสตราจารย์ชาวอเมริกัน Heinz Weirich ในปี 1982 โดย TOWS Matrix ตัวอักษรของคำว่า TOWS มาจากการกลับด้านตัวอักษรของ SWOT จากหลังไปหน้า

SWOT กับ TOWS ต่างกันอย่างไร

swot analysis

SWOT ย่อมาจาก
Strength (S) จุดแข็งขององค์กร ซึ่งเป็นปัจจัย +
Weakness (W) จุดอ่อนขององค์กร ซึ่งเป็นปัจจัย –
Opportunity (O) โอกาสที่เกิดขึ้นกับองค์กร ซึ่งเป็นปัจจัย +
Threats (T) อุปสรรคที่เกิดขึ้นองค์กร ซึ่งเป็นปัจจัย –

โดยสามารถอ่านเรื่องของ SWOT และ SWOT Analysis อย่างละเอียดได้ที่ SWOT คืออะไร และ การวิเคราะห์ SWOT ทำอย่างไร

โดย TOWS Matrix เป็นการเอา S W O และ T ของ SWOT มาจับคู่กันเพื่อนำมาใช้เป็นกลยุทธ์สำหรับองค์กรนำไปใช้ในทางธุรกิจ

TOWS Matrix

tows matrix analysis

แม้ปัจจัยภายในกับปัจจัยภายนอกดูแล้วจะไม่เกี่ยวข้องกัน แต่ถ้าเราสามารถสร้างสมดุลย์และหาความสัมพันธ์ เราก็จะนำมาใช้ประโยชน์ในการกำหนดกลยุทธ์ของบริษัทได้

จุดแข็งและจุดอ่อนเป็นปัจจัยภายในองค์กรหรือบริษัท เช่น นโยบายบริษัท, เป้าหมายขององค์กร, วัฒนะธรรมองค์กร, คุณค่าหลัก, นโยบาย HR การรับพนักงาน, ขบวนการผลิต, ผลิตภัณฑ์ของบริษัทที่เสนอต่อกลุ่มเป้าหมาย, พี้นฐานของบริษัท หรือ ความสามารถของพนักงาน และอื่นๆ อีกมากมายล้วนแล้วแต่เป็นส่วนสำคัญและเป็นปัจจัยในองค์กรซึ่งเราควบคุมได้ เช่น จะเสริมจุดแข็ง หรือไปลดจุดอ่อน เป็นเรื่องที่สามารถจัดการหรือรับมือได้

ในทางกลับกัน โอกาสและอุปสรรค เป็นปัจจัยภายนอกที่เราไม่สามารถควบคุมได้ ได้แต่ปรับหรือคล้อยตามสภาวะแวดล้อม เช่น นโยบายของภาครัฐ, สภาวะตลาด, ความชอบ รสนิยมหรือความนิยมของลูกค้า, การแข่งขันกันในตลาด, ราคาของวัตถุ เช่น น้ำมันหรือค่าไฟฟ้า ที่มีการแปรผันตามราคาตลาดโลก แม้กระทั่งการตัด GSP ของสหรัฐต่อสินค้าไทยอาจจะกระทบองค์กรของเราก็ได้

รูปแบบการจับคู่กลยุทธ์ของ TOWS matrix

รูปแบบการจับคู่กลยุทธ์ของ TOWS

กลยุทธ์เชิงรุก (SO Strategy) มาจาก จุดแข็ง + โอกาส (Strength + Opportunity)

Maxi-Maxi Strategy เป็นการเอาจุดแข็งขององค์กรมาใช้ในเกิดประโยชน์สูงสุดกับโอกาสที่ได้รับจากภายนอก ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดในตอนนี้ก้บบริษัท Tesla ที่มีจุดแข็งอย่างเทคโนโลยีด้านแบตเตอรี่ ที่มาพร้อมโอกาสในช่วงที่เทรนด์สิ่งแวดล้อม หลายประเทศกำลังเลิกใช้รถน้ำมัน (ICE Car) หันไปใช้รถไฟฟ้า (EV car) แทน กลยุทธ์ที่เทสล่าใช้ก็คือกลยุทธ์เชิงรุก ขยายกำลังผลิต เปิดโรงงานเพิ่มในหลายๆ ประเทศ นอกจากสหรัฐอเมริกาแล้วยังมีประเทศจีน เยอรมัน และในอาเซียนอาจมาเปิดที่อินโดนีเซียหรือประเทศไทยในอนาคต

กลยุทธ์เชิงรับ (ST Strategy) มาจาก จุดแข็ง + อุปสรรค (Strength + Threats)

Maxi-Mini strategy เป็นการเอาจุดแข็งขององค์กรมาหลีกเลี่ยงหรือลดผลกระทบที่เกิดจากอุปสรรคที่ได้รับจากภายนอก ตัวอย่างเช่น ในภาวะเศรษฐกิจไม่ดี บริษัทที่มีฐานะการเงินที่ดี ต้นทุนการผลิตที่ต่ำ ยังสามารถลดราคาเพื่อแข่งขันในตลาดได้ หรือพยุงอยู่ได้จนเศรษฐกิจฟื้นตัว

กลยุทธ์เชิงแก้ไข (WO Strategy) มาจาก จุดอ่อน + โอกาส (Weakness + Opportunity)

Mini-Maxi strategy ในขณะที่บริษัทเรามีจุดอ่อนหรือเรียกว่าแผล บาดเจ็บ แต่มีโอกาสหรือสภาวะแวดล้อมที่ดีเข้ามามากมาย กลยุทธ์เชิงแก้ไขโดยเราลดหรือแก้ไขจุดอ่อนเราอย่างไรหรือทำให้ปัญหาน้อยที่สุดเพื่อรับผลประโยชน์จากโอกาสที่เข้ามา ตัวอย่างที่ชัดเจนคือถ้าบริษัทเรามีปัญหาด้านการเงิน ฐานะการเงินที่ย่ำแย่ แต่ตลาดโตอย่างมากหรือได้รับการส่งเสริมจากภาครัฐบาล เป็นโอกาสอันดีที่กู้เงินเพิ่มหรือเพิ่มทุนเพื่อขยายกำลังผลิตหรือสาขา แต่เราก็ไม่ควรละเลยในการจัดการการบริหารทางการเงินที่เป็นต้นเหตุให้สถานะทางการเงินของบริษัทย่ำแย่

กลยุทธ์เชิงป้องกัน (WT Strategy) มาจาก จุดอ่อน +อุปสรรค (Weakness + Threats)

Mini-Mini strategy ในขณะที่องค์กรหรือบริษัทเรามีจุดอ่อนและมีอุปสรรคจากภายนอกซ้ำเติมเข้ามาอีก จุดประสงค์ของกลยุทธ์เชิงป้องกันคือทั้งลดและพิชิตจุดอ่อนและหลีกเลี่ยงอุปสรรคเพื่อประคองให้ธุรกิจอยู่รอดในระหว่างนี้พยายามลดจุดอ่อนและรอโอกาสใหม่ๆที่เข้ามา หรือควบรวมกับบริษัทอื่นเพื่อเพิ่มจุดแข็ง เช่น เมื่อ 2-3 บริษัทควบรวมกันทำให้ยอดขายมาขึ้น ต้นทุนต่อหน่วยจะลดลง หรือถ้ามองโลกในแง่ร้ายหน่อยคงเลิกกิจการ ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดในช่วงโควิท-19 อุปสรรคเกิดจากโรคไวรัสระบาดทำให้นักท่องเที่ยวไม่สามารถเดินทางมาประเทศไทยได้ ธุรกิจท่องเที่ยวและโรงแรมต่างพบปัญหาและอุปสรรคอย่างใหญ่หลวง ถ้าบริษัทที่กู้มาสร้างโรงแรมยังผ่อนไม่หมดคงต้องขายกิจการ หรืออีกตัวอย่าง สภาวะเศรษฐกิจไม่ดี ธนาคารเล็กๆ จะควบรวมกัน มีลูกค้ารวมกันมากขึ้น ประหยัดต้นทุนบางอย่าง

ข้อดีของ TOWS Matrix

จากการวิเคราะห์ SWOT ทำให้เรารู้ว่าองค์กรมีข้อดีข้อเสีย ข้อได้เปรียบเสียเปรียบในสภาวะธุรกิจอย่างไร แต่ไม่ชัดเจนว่าจะให้องค์กรเดินไปทางไหน การใช้ tows matrix เป็นเครื่องมืออีกตัวในการช่วยบริษัทหรือองค์กรกำหนดกลยุทธ์ที่ถูกต้องและเหมาะสมในรูปแบบสอดคล้องกับทรัพยากรของบริษัทและเผชิญต่อสิ่งแวดล้อมและตามสถานการณ์ได้อย่างดีและถูกต้อง อย่างไรก็ตามมีแค่ 4 กลยุทธ์ซึ่งจริงๆ ในโลกธุรกิจกลยุทธ์ที่ใช้อาจเยอะกว่านี้ ซับซ้อนกว่านี้ TOWS Matrix ถือว่าเป็นเพียงไกด์ไลน์ในการต่อยอดสู้กลยุทธ์อื่นๆ ได้เป็นอย่างดี

อย่างไรก็ตามจุดชี้เป็นชี้ตายคือ การวิเคราะห์ SWOT ที่เป็นตัวตั้งต้นที่ใช้ในการจับคู่ทำกลยุทธ์ที่ต้องวิเคราะห์มาเป็นอย่างดี ก่อนที่คุณจะเริ่มทำการวิเคราะห์ TOWS Matrix ได้นั้นจำเป็นจะต้องผ่านกระบวนการวิเคราะห์ SWOT อย่างละเอียดให้ดีเสียก่อน

Opportunities โอกาสThreats อุปสรรค
O1T1
O2T2
Strengths จุดแข็งS-O StrategiesS-T Strategies
S1S-O Strategy 1S-T Strategy 1
S2S-O Strategy 2S-T Strategy 2
Weaknesses จุดอ่อนW-O StrategiesW-T Strategies
W1W-O Strategy 1W-T Strategy 1
W2W-O Strategy 2W-T Strategy 2

Tows ใช้งานง่ายมากและจุดดีอีกข้อคือเราสามารถจับคู่ S,W,O,T ได้หลากหลายทำให้ได้กลยุทธ์หลายอย่างมาใช้กับบริษัท

ตัวอย่างการใช้ TOWS matrix ของ Tesla

เนื่องจากบริษัทแข็งแกร่ง มีนวัตกรรม มีเทคโนโลยีแบตเตอรี่ที่เหนือล้ำคู่แข่งอย่างมาก ยังมีเทคโนโลยีขับรถอัตโนมัติตามมาอีกในอนาคต ทั้งยังอยู่ในตลาดที่กำลังเติบบโตอย่างมหาศาล รวมถึงแต่ละประเทศก็กำลังสนับสนุนรถไฟฟาให้มาแทนรถใช้น้ำมัน TOWS matrix แทบจะเป็นการใช้แต่กลยุทธ์เชิงรุกอย่างเดียวสำหรับบริษัท Tesla

Tesla Model3
Opportunities โอกาสThreats อุปสรรค
O1 ตลาดโตอย่างมากT1 การแข่งขันสูงมากจากคู่แข่งรถใช้น้ำมัน
O2 ได้รับการลดภาษีสำหรับรถไฟฟ้า
Strengths จุดแข็งS-O StrategiesS-T Strategies
S1 มีนวัตกรรมS-O เพิ่มโรงงานS-T ลงทุน R&D เพื่อหนีคู่แข่งไปอีก
S2 แบรนด์แข็งแกร่งมากS-O เพิ่มกำลังการผลิต
Weaknesses จุดอ่อนW-O Strategies
W1 มีหนี้สูงW-O ปรับโครงสร้างทุน อาจออกหุ้นกู้เพื่อลดดอกเบี้ย
W2 กำลังการผลิตไม่ทัน